Мақалада қазіргі заманғы трансформациялық жағдайларда Қазақстандағы көпқырлы бірегейліктің саяси үдерістерге – саяси мобилизацияға, партиялық фрагментацияға және мемлекеттік бірегейлік саясатының тиімділігіне – нақты әсер ету тетіктері зерттеледі. Зерттеу сұрағы: интерсекционалдық бірегейлік конфигурациялары Қазақстандағы саяси мобилизация мен этносаралық тұрақтылыққа қандай жағдайларда біріктіруші, ал қандай жағдайларда бөлуші факторға айналады? Теориялық негізін К. Креншоудың интерсек-ционалдық тәсілі, Г. Тэджфел мен Дж. Тернердің әлеуметтік бірегейлік теориясы және Қ.Хирстің «азаматтық ұлтшылдық» тұжырымдамасы – осы үш шеңберді Қазақстандық деректерге операционалдандыру арқылы – құрайды. Әдіснама: PRISMA хаттамасы бойынша жүйелі шолу (бастапқы 247 жарияланымнан 52 еңбек 4 іріктеу критерийі негізінде алынды), салыстырмалы институционалдық талдау және тематикалық синтез. Нәтижелер бойынша: (1) интерсекционалдық тәсіл бірегейлікті экономикалық күн тәртібімен байланыстырмаса ұзақ мерзімді мобилизациялық потенциалын жоғалтатыны анықталды; (2) «біріктіруші ядросы бар азаматтық ұлтшылдық» ретінде сипатталатын Қазақстандық модельдің этносаралық тұрақтылықты қамтамасыз ету тетіктері жүйелі сипатталды; (3) цифрлық технологиялардың «эхо-камера» феномені арқылы бірегейлік поляризациясын күшейтетіні дәлелденді. Бірегейлік саясатының тиімділігі оны экономикалық, институционалдық және цифрлық саясатпен кешенді үйлестіру дәрежесімен айқындалатыны туралы тұжырым жасалды.
ҚАЗАҚСТАН КОНТЕКСТІНДЕГІ КӨПҚЫРЛЫ БІРЕГЕЙЛІК ЖӘНЕ САЯСИ ҮДЕРІСТЕР: ИНТЕРСЕКЦИОНАЛДЫҚ ТӘСІЛ МЕН ИНСТИТУЦИОНАЛДЫҚ ӨЛШЕМ
Жарияланды April 2026
11
8
Аннотация
Тілі
Қазақ
Кілттік сөздер
көпқырлы бірегейлік
саяси үдерістер
бірегейлік саясаты
қазақстандық бірегейлік
саяси мобилизация
азаматтық ұлтшылдық
Қазақстан халқы Ассамблеясы
көпвекторлы саясат
Как цитировать
[1]
Сейтахметова, Н. і Жандосова, Ш. 2026. ҚАЗАҚСТАН КОНТЕКСТІНДЕГІ КӨПҚЫРЛЫ БІРЕГЕЙЛІК ЖӘНЕ САЯСИ ҮДЕРІСТЕР: ИНТЕРСЕКЦИОНАЛДЫҚ ТӘСІЛ МЕН ИНСТИТУЦИОНАЛДЫҚ ӨЛШЕМ. Абай атындағы ҚазҰПУ Хабаршысы. Әлеуметтану және саяси ғылымдар сериясы. 93, 1 (Квіт 2026), 149–161. DOI:https://doi.org/10.51889/2959-6270.2026.93.1.011.

