Мақаланың мақсаты – кеңестік әдеби канонның Қазақстан мен Өзбекстандағы ұлттық доктриналарды легитимациялау барысында қалай қайта түсіндірілгенін анықтау. Зерттеу 1991-2016 жылдарды қамтиды. Мұхтар Әуезовтің «Абай жолы» роман-эпопеясы мен Айбектің «Навои» романы тәуелсіздік кезеңінде мәдени беделін сақтаған әдеби мұра ретінде қарастыры-лады. Зерттеу әдіснамасы әдеби мәтіндерді сапалық салыстырмалы талдауға және ұлт қалыптас-тыру, мәдени жад пен кеңестік мәдени институттар туралы ғылыми әдебиетті жинақтап пайым-дауға негізделеді. Конструктивистік тәсіл көркем туындылардағы бейнелерді, ресми тарихи баяндауларды және шығармаларды канон ретінде орнықтыратын институттарды өзара салыстыруға мүмкіндік береді. Кейінгі ғылыми еңбектер зерттелетін тарихи кезеңді қайта пайымдау үшін қолданылады; мақала қорытындылары қазіргі саяси жағдайға тікелей көшіріл-мейді. Нәтижелер канондық шығармалардың беделін сақтау олардың идеологиялық түсіндірме-сін өзгертумен қатар жүргенін көрсетеді. Қазақстандағы сабақтастық пен салыстырмалы инклюзивтілікке ұмтылыс, сондай-ақ Өзбекстандағы кеңеске дейінгі мұраны жаңғыртуға басымдық беру мәдени саясаттың салыстырмалы бағыттары ретінде сипатталады. Бұл айырма-шылықтар ұлттық мәдениеттердің өзгермейтін қасиеттері немесе барлық жағдайды қамтитын жіктеу ретінде ұсынылмайды. Әдеби мәтін, оның тарихи кейіпкері және шығарманың мағына-сын тарататын білім беру мен еске алу институттары ажыратылады. Ғылыми жаңалығы - институционалдық сабақтастық пен идеологиялық тұрғыдан іріктеп қайта түсіндіруді әдеби мұраны пайдаланудың өзара байланысты тетіктері ретінде салыстыру. Зерттеу шығармалардың оқырман бірегейлігіне өлшенген ықпалын анықтауды көздемейді. Практикалық маңызы ұсынылған тәсілді мәдени саясатты, оқу бағдарламаларындағы әдеби мұраның түсіндірмесін және ресми тарихи жад тәжірибелерін талдауда қолдану мүмкіндігімен байланысты.