Перейти к основному контенту Перейти к главному меню навигации Перейти к нижнему колонтитулу сайта
Абай атындағы ҚазҰПУ Хабаршысы. Әлеуметтану және саяси ғылымдар сериясы

ТҮРКІСТАН САММИТІ: ТҮРКІ МЕМЛЕКЕТТЕРІ ҰЙЫМЫНЫҢ МӘДЕНИ ДИПЛОМАТИЯСЫ МЕН САЯСИ ЫҚПАЛЫ

Жарияланды June 2026

1

1

М. Әуезов атындағы Оңтүстік Қазақстан зерттеу университеті

Bio
×

Алмас Калыков

Калыков Алмас Шулезбаевич – магистр, аға оқытушы, М. Әуезов атындағы Оңтүстік Қазақстан зерттеу университеті, Шымкент қ., Қазақстан

М. Әуезов атындағы Оңтүстік Қазақстан зерттеу университеті

Bio
×

Сымбат Нұридин

Нұридин Сымбат Зәкірқызы – магистр, оқытушы, М. Әуезов атындағы Оңтүстік Қазақстан зерттеу университеті, Шымкент қ., Қазақстан

М. Әуезов атындағы Оңтүстік Қазақстан зерттеу университеті

e-mail: hanazarova-karly@mail.ru

Bio
×

Карлыгаш Ханазарова

Ханазарова Карлыгаш Оразгалиевна – магистр, аға оқытушы, М. Әуезов атындағы Оңтүстік Қазақстан зерттеу университеті, Шымкент қ., Қазақстан

Ө. Жәнібеков атындағы ОҚПУ

Bio
×

Бекмырза Қасмырзаев

Қасмырзаев Бекмырза Наурызбекұлы – магистр, оқытушы, Ө. Жәнібеков атындағы Оңтүстік Қазақстан педагогикалық университеті, Шымкент қ., Қазақстан

Абай атындағы Қазақ ұлттық педагогикалық университеті

Bio
×

Капаш Кашакбаева

Кашакбаева Капаш Танекеевна – тарих ғылымдарының кандидаты, Абай атындағы Қазақ ұлттық педагогикалық университеті, Алматы қ., Қазақстан

Аннотация

Мақалада Түркі мемлекеттері ұйымының мәдени бірлікті саяси ықпалға айналдырудағы институционалдық рөлі 2026 жылғы Түркістан бейресми саммиті мысалында талданады.

Зерттеудің мақсаты – түркі халықтарының ортақ тарихи-мәдени коды, Түркістанның түркі әлемінің рухани астанасы ретіндегі символдық мәртебесі және жасанды интеллект пен цифрлық даму күн тәртібі арасындағы байланысты саяси ғылым тұрғысынан түсіндіру. Материалдар мен әдістер ретінде сапалық құжаттық талдау, салыстырмалы-институционалдық тәсіл және конструктивистік интерпретация қолданылды; негізгі корпусқа Түркі мемлекеттері ұйымының ресми хабарламалары, Түркістан декларациясы, стратегиялық құжаттар және Қазақстан Республикасы Сыртқы істер министрлігінің материалдары енгізілді. Нәтижелер мәдени бірлік ТМҰ кеңістігінде тек символдық ресурс емес, күн тәртібін қалыптастыру, дипломатиялық үйлестіру, цифрлық жобаларды іске қосу және ортақ институционалдық тіл қалыптастыру құралына айналып келе жатқанын көрсетеді. Талқылау барысында ТМҰ-ны әскери-саяси блок ретінде емес, мәдени легитимацияға сүйенген көпсалалы аймақтық координация институты ретінде қарастыру қажеттігі негізделеді.

Қорытындыда Түркістан саммиті тарихи мұра мен технологиялық болашақты бір саяси дискурста тоғыстырып, ұйымның ықпал ету әлеуетін кеңейткен жаңа кезең ретінде бағаланады. Бұл тұжырым ұйымды қазіргі еуразиялық аймақтық саясаттағы жұмсақ ықпал тетігі ретінде түсіндіруге мүмкіндік береді.

Pdf